بازنمایی کارکرد آموزشی نمادهای انسانی تاریخی در فارسی پایۀ دهم (حضرت یوسف(ع)، حضرت علی(ع) و رستم)
کد مقاله : 1115-6THAHCONF
نویسندگان
مهدی احمدی خواه *1، احسان خانی سومار2
1استادیار گروه آموزشی زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران،صندوق پستی 889- 14665
2دکترای زبان و ادبیات فارسی، دبیر آموزش و پرورش
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با عنوان «بازنمایی کارکرد آموزشی نمادهای انسانی تاریخی در فارسی پایۀ دهم» با رویکرد تحلیلی–تطبیقی، به بررسی سه شخصیت محوری(حضرت یوسف(ع)، حضرت علی(ع) و رستم) در سه حوزۀ دینی، اخلاقی و حماسی می‌پردازد. هدف تحقیق، تبیین نقش این شخصیت‌ها در شکل‌گیری هویت اخلاقی، دینی و ملی دانش‌آموزان و آشکار ساختن شیوه‌های بازنمایی کمال انسانی در متون درسی است. یافته‌ها نشان می‌دهد که هر یک از این سه چهره، بُعدی متفاوت از انسان آرمانی در فرهنگ ایرانی ـ اسلامی را نمایندگی می‌کنند: حضرت یوسف(ع) نماد ایمان، صبر، پاکدامنی و رشد روانی–معنوی است؛ حضرت علی(ع) تجسم عدالت، رحمت، عقلانیت دینی و اخلاق اجتماعی؛ و رستم نمود شجاعت، خرد، غیرت ملی و هویت فرهنگی ایرانی. در عین تفاوت، این سه شخصیت مجموعه‌ای از ارزش‌های مشترک مانند صداقت، وفاداری، مقاومت، مسئولیت‌پذیری و حق‌مداری را به‌صورت غیرمستقیم و از طریق ساختار نمادین روایت‌ها به دانش‌آموز منتقل می‌کنند. بررسی‌ها نشان می‌دهد که کتاب فارسی پایه دهم با بهره‌گیری از ظرفیت زیبایی‌شناختی و عاطفی ادبیات، نه صرفاً متن‌آموزی بلکه تربیت اخلاقی، معنوی و هویتی را دنبال می‌کند و از طریق پیوند سه ریشۀ دین، اخلاق و حماسه، به تحقق اهداف سند تحول بنیادین آموزش‌وپرورش در ساحت تربیت اعتقادی، اخلاقی و اجتماعی کمک می‌نماید.
کلیدواژه ها
کارکرد آموزشی، نمادهای انسانی تاریخی، حضرت یوسف(ع)، حضرت علی(ع)، رستم، فارسی دهم.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی