| الگوی تدریس تاریخ مبتنی بر تفکر تاریخی و سواد رسانهای برای مقابله با اطلاعات جعلی در فضای مجازی |
| کد مقاله : 1190-6THAHCONF |
| نویسندگان |
|
پروین اصغری * دکتری تاریخ و عضو هیئت علمی گروه معارف اسلامی |
| چکیده مقاله |
| در سالهای اخیر، با گسترش فضاهای مجازی و سهولت دسترسی به اطلاعات، روایتهای تاریخی غیرمستند و تحریفشده با سرعتی بیسابقه در میان کاربران، بهویژه نوجوانان و دانشآموزان، منتشر میشود. این وضعیت، درک صحیح از گذشته و شکلگیری آگاهی تاریخی را با چالشهای جدی روبهرو ساخته است. در چنین شرایطی، آموزش تاریخ دیگر نمیتواند صرفاً به انتقال وقایع و روایتهای رسمی محدود بماند، بلکه نیازمند رویکردی انتقادی، تحلیلی و بینارشتهای است که دانشآموزان را به ابزار شناخت، ارزیابی و سنجش اعتبار منابع مجهز کند. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و بر پایۀ تحلیل اسنادی و نظری، به طراحی و ارزیابی یک الگوی تدریس تاریخ مبتنی بر مؤلفههای تفکر تاریخی و سواد رسانهای میپردازد. در این چارچوب، مفاهیمی همچون تحلیل منبع، تشخیص سوگیری، تمایز میان تفسیر و واقعیت، درک بافت زمانی و بررسی نیت تولیدکننده پیام، به عنوان عناصر بنیادین تفکر تاریخی با مهارتهای خوانش انتقادی رسانهها پیوند داده شدهاند. یافتههای پژوهش نشان میدهد که تلفیق این دو حوزه، میتواند الگویی کارآمد برای ارتقای توان تحلیل تاریخی و مقاومسازی ذهن فراگیران در برابر اطلاعات جعلی فراهم آورد. الگوی پیشنهادی، ضمن حفظ هویت روششناختی دانش تاریخ، به معلم امکان میدهد تا از ظرفیت متون، تصاویر، روایتهای دیجیتال و محتوای شبکههای اجتماعی بهعنوان متنی قابل نقد و واکاوی بهره گیرد. نتیجه آن، تربیت نسلی است که تاریخ را نه بهعنوان مجموعهای از دادههای محفوظ، بلکه بهمثابه دانشی زنده، قابل پرسش و در معرض تفسیر میشناسد. |
| کلیدواژه ها |
| تفکر تاریخی، سواد رسانهای، آموزش تاریخ، اطلاعات جعلی، الگوی تدریس تحلیلی |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |